29 Şubat 2012 Çarşamba

Депортация народов в Казахстан в 1930-1950 гг.

Карачаевцы

Qaraçay-Malqar adetle



1.Tamada kirse ne eterge kerekdi? 
Örge turub qımsız, salam beririn saqlaysa...
2.Tişirıwnu körseñ ne eterge kerekdi? 
Örge turub, aşhılıq berese...

3.Caworun, başcartı kimge salınadı?
Tamadağa...

4.Törde kim olturadı?
Tamada...

5.Aşarğa oltursañ qalay aşarğa kerekdi?
Tamada başlağandan sora... sabır bla...şhuwurğa mıllıq atmay...

6.Aşab boşasañ kesiñ turub keterge bolamıdı?
Tamada tepsiden turmay turuğa bolmaydı...ne da...erkinlik alırğa kerekdi...

7.Qonaqda keç qalırğa caraymıdı?
Qonaqğa barğan eseñ... sıyıñ bla keterge kerekse...mardasın qaçırmay...

8.Stolnu ortasında tabaqdan qalay aşaydıla?
Tamada ülüş beredi...

9.Qoydan nença ülüş çığadı?
24

10.Tişirıwğa qaysı süek salınadı?
Noğana bla aşıq ilik...

11.Qaysı süekni ülüşge salmaydıla?
Boyun omuraw...

12.Adamğa suwsab berseñ ne etese?
İçib boşarın saqlab...ayaqnı qolundan alasa...

13.Tamadalanı uşaqlarına çaqırılmay qoşulurğa caraymıdı?
Caramaydı... tamada sez bermegenley... soruw sormağanlay... uşaqlarına qatışhan... işlenmegen adam bolğanıñı belgili etedi...
p.s. gitçeleni ullulanı uşaqlarına tıñılarğa...erkinlikleri coq edi...

14.Stolğa aşarğa oltursañ qollarıñı qalay salırğa kerekdi?
Qaraçayda... stol deb stol bolmağandı...tepsile bolğandıla... qollarıñ tepsige tiymey edi...men bilib...

15.Süyümçü aythanña ne etedile?
Sawğa berilirge kerekdi...

16.Abdez alğanña suw quyulamıdı?
Quyulmaydı...

17.Abdez suwnu qayrı tögedile?
Men bilib...adam ayaq basmaz cerge tegedile...

18.Caw cib qaçan tağıladı?
Stım toy...saban toy... emda anı kibik quwançlada...

19.İtlik çaç,itlik keleek deb nege aytadıla?
Sabiyni tuwğanından sora... cülüññen birinçi çaçına aytıla bolurmu...

20.Tiş cırna qaçan etiledi?
Sabiyni birinçi tişi kerünse...

21.Qonaqğa qalay qaraydıla?
Terge alıb.. sıylağan etedile(v samom şirokom smısle etogo slova)...
alay a... soruwnu tolusu bla añılamağama...

22.Kelinni aw cawluğun,qol cawluqların kim aladı?
caşnı canından...tamada tişirıwlanı biri... aw aladı... anı da endi üylenirik caşnı boynuna atadı...)))alay deb eşitgenme...alay a...büğün künde... qıznı tegeregine tepseb... caşnı qarnaşları emda negerleri...aw alğannı da kergenme...

23.Til tuthan,awuz açdırğan ne zat adeledile?
Cañı kelin caşnı üyüne kirgenden sora... qayınları bla seleşmeydi...aña "til tuthan" deydile... seleşib başlar üçün mal kesib, kelinñe sawğa etiledi...aña da "awuz açhan" deydile...

24.Kelin qayın atası bla qayın anasını atların aytamıdı?
Qayın atası, anası, qalğan qayınları emda erini atı caşırılğan etedi...dağıda... qayınlarım...qayınım deb seleşgen ayıbha sanalğandı...

25.Colda tişirıw qaysı canında baradı?
Anañ bla egeçiñ... oñ canında... üy biyçeñ sol canından... kündüzğü kün bir atlam artha qalıb... keçegi de... bir-eki atlam allıñda...

26.Qartlanı alları bla öterge caraymıdı?
Qartlanı alları bla öterge caramaydı... alağa sıy berib tohtab, qartla ötgenden sora...coluña alay barırğa kerekdi...
dağıda.. tişirıwla erkişini allı bla ötmeydile...

27.Kim alğa salamlaşadı?
Tamada... erkişile bolsala...
Erkişi bla tişirıw bolğan sağatda... erkişi birinçi aşhılıq beredi...tişirıw aşhılıqnı alğan etedi... çabıb barıb...erkişi bla salamlaşhan adet coqdu...

28.Erkişi mıyıq qaçan qoyadı?
Çam bolur deb tura edim...ansı men eştgenñe kere...)))üydegilenirge izlegenin bildiredi...caş alay bla...))))
mojet poqazatel soverşennoletiya...

29.Adamnı zatın qaytarsañ ne aytasa?
Saw bol...quwançda hayırlan...

30.Toyğa qızla-caşla qalay cürügendile?
Toyğa qızla kesleri barmağandıla, alanı çaqırğan üyden qızla bla caşla barıb alğandıla...alay a, qarnaş bla kelse kesi da kele boluredi...

31.Buzowçu deb kimge aythandıla?
sabiy bolur...bir 10-12 cılıdan gitçe...buzow küterge qarıwu cetgen...))

32.Carım çalqıçı deb wa?
15 cılından gitçe...alay a... çalqını tutalğan...ol amerikanetsle tineycer degenleden...))"çalqını beline cetgen" mağanada bolurğa bolur...

33.Tolu çalqıçı caş qaçan bolğandı?
15-16 cıldan tamada caş.

Алибек Башкаев - Ульян Ракшня

15 Şubat 2012 Çarşamba

KOLCUK ATLI SUYGENIM...!



KÖLÇÜK ATLI SÜYGENİM...!
Kölçük atlı süygenim
Nek mudahsa külmeyin
Salam berib kelgenim
Tansıklayda bilmeding

Sürüvlering itlering
Tavuşları çıkmaydı
Tıyılmavçu suvlarıng
Endi neçik akmaydı

Oyulgandı koşlarıng
Kartmı bolub başladıng
Boş kalmavçu tüzlering
Nek şoşdula bıllay kün

Senda kaldıng menleyin
Bet türsününg külmeyin
Sen süvüvçü tenglering
Eşigingden kirmeyin

Endi menme nögering
Açal meni ertginçin
Cöngerligim bitmeyin
Seni koyub ketmeyin
Akga B 12 Şubat 2012

Тенгиз Габаев - Зикр(на карачаево-балкарском языке)

KARACAYDA BISLAK ETGEN



Karaçay-Malkarda ayrandan sora,ullu baga berilgen aşladan biri BİŞLAKdı.Köp türlüsü atilgendi,em bagalısına da koy bişlak sanalgandı.Başha türk milletledeça maya koşulup etilgendi.Lökum,kak,güttü bla aşalgandı,hıçınle etilgendile.

    • Fatima Geliastanova jangı bişlak, jut bişlak,jausuz bişlak,iynek bişlak,koy bişlak,eçki bişlak,gıbıt bişlak,çıkkır bişlak,kak bişlak

KARAÇAY'DA '' KOY ÜLÜŞLE ''




Tamada erkişini allına cau' orun kalak bla baş cartı, biri birinden artık ayırılmay salınadı.


Baş cartı kesi ülüşge sanaladı: Ol kartha sıy berüv " - Sen başsa, sıyıñg kimden da başdı ” degenni körgüzedi.

Eki tepsi bar ese, tamadalarına birer baş cartı bla birer cau orun kalak salınadı.

Andan argısına va sıylırak süekle –ülüşle: can süek –tört kesegi barıda, nogana, başlı ie'gi, şeşe omrau', kısha ilik, dagıda başha ülüşle tamadadan oñg canına berilib tebreydile, kalgan süekleni etni cetkenine köre koşakga da teceydile.

Tamada tişiruvga –nogana, andan arısına aşık ilik, cayak, başlı ie'gi, şeşe omrau' bazuk, omrau'la - cetkenine köre salınadıla.

"Annâ cidcâ bişe midi?” deb, artıksız da bek sabiy zamanda, ot caganı katın saklagan künle bek köb adamnı esinde tura bolurla. Omurlanı bişirgenden sora da alanı aşaybız deb da köb zamannı aşırgan da bolurbuz. Sora ol omurau'la koynu sırtında kuru da aşar üçün kuralgança, adam kesiça har bölegine birer at atab biyagı tepsini casaydı.

Koynu omrauvu "aşalır üçün” talay bir bölekge bölünedi. Aytırga, baş canından başlab iyegile başlañggınçıga deri omurauvnu bölekleri boyun omrauvladıla . Alanı tatıu'ları alay igi bolmaganları sebebli sıyları da alay ullu tüldü. Artıksız da bek, omrauvnu başga calganñgan, koynu kesgen zamanında bıçak tiygen ceri.


Dagıda omrauvnu, iyegile calganñgan ceri boladı. Alayını va sıyı da igi tatıvu da igi. Omrau'lanı atları va andanda igi –şeşe omraula. Şeşe omrauladan sora kegey omraula başlanadıla . Alanı da cokdu bir hataları. Kegey omraula bla kuyruknu arasında dagıda bir kauvum omrau bölekge kuyruk omraula deydile.

Omrau'la böleklege üleşinñgen kibik koynu eki kabırgası da iyegilege üleşinedile. Sol kabırganı oñg kabırgadan alay ullu başhalıgı cokdu (çam). Bılanı da baş canından başlab aytayık:

Birinçi üç iyegini atı nogana (1). Adamlanı köbüsünü aytıu'larına köre, nogana tamada tişiruvga salınadı. Alay bolganlıgına bir kavumla erkişige da salırga boladı deydile.

Noganadan sora birinçi başlı iyegile başlanadıla (2). Andan sora ekinçi başlı iyegile (3). Birinçileni da, ekinçileni da sanları ekişer iyegi bla toladıla.

ALGIŞ




Algış ayak kolubuzda

Uça sıy da allıbızda

Cangı kelinni namısıdı

Kelgen üynü nasıbıdı



Süyüm bersin közleri

İynak bersin sözleri

Kartga kurtga bahçıç bolsun

Ol caşavga açgış bolsun



Carık bersin culduzça

Cıltırasın kunduzça

Bek cabışsın eri bila

Et bolgança teri bila



Tabuvçu bolsun egizleni

Caşı ceksin ögüzleni

Küzübüz künlü bolsun

Kışıbız barlı bolsun



Halkıbız mallı bolsun

Har zatıbız barlı bolsun

Kabırıbız nürlü bolsun



Boza ayaknı alayık

Tavlunu carık aşıdı

Ulludu bu ayaknı hürmeti

‎* ATA CURTNU BAĞALAT *



Caşay esen sen curtunu koynunda
Süy bağalat anı işin, halisin
Cetgen künde saklarga har elisin
Bardı seni sıylı borçun boynunda...

Caşay esen sen curtunu koynunda
Toprak ülüş saklay esen cerinden
Kayda da bol müyüşünde, törün de
Curtunu koru, budu borçun boynun da..

Sen curtuna süymeklikden tolub tur
Kurç kalaga temir dagan bolub tur......
(Çotçalanı MUHAMAT 1928-1986)

GOLLU




Oy, ori-ora-da-ra,
Ori-ora-da-ra,
Ot başında emen çıkkır,
Ori-ora-da-ra,
Anı içinde zınthı boza,
Ori-ora-da-ra,
Andan içdim, kekirdim,
Ori-ora-da-ra,
Arı-beri sekirdim,
Ori-ora-da-ra.

Oy, ori-ora-da-ra,
Ori-ora-da-ra,
Anaları ayırıldıla,
Ori-ora-da-ra,
Ayırıldıla, ne üleşdile?
Ori-ora-da-ra,
Üç cıyırma müyüzsüz iynek,
Ori-ora-da-ra,
Tёrt cıyırma tüpsüz çelek,
Ori-ora-da-ra,
Cüz bla cıyırma müyüzsüz senek,
Ori-ora-da-ra.

Oy, ori-ora-da-ra,
Ori-ora-da-ra,
Analanı Biyçokku,
Ori-ora-da-ra,
Halcarıngda üç toklu,
Ori-ora-da-ra,
Sanadıng da, biri cok,
Ori-ora-da-ra,
Biçagıngı kını cok,
Ori-ora-da-ra,
Çabırıngı çıgı cok,
Ori-ora-da-ra.

Oy, ori-ora-da-ra,
Ori-ora-da-ra,
AnalanıAlabay,
Ori-ora-da-ra,
Tёşden ketgen tanalay,
Ori-ora-da-ra,
Eki ayagıng çanalay,
Ori-ora-da-ra,
Urup iydi. Bar alay,
Ori-ora-da-ra.

Oy, ori-ora-da-ra,
Ori-ora-da-ra,
Ong canına barıgız,
Ori-ora-da-ra,
Sol canına barıgız,
Ori-ora-da-ra,
Ayaknı ariu salıgız,
Ori-ora-da-ra,
İgiden ülgü alıgız,
Ori-ora-da-ra,
Kuuanç bla kalıgız,
Ori-ora-da-ra.

CURT KAYA




KUM TÜZLEDE ATDI TANG DA
BARA-BARA TALDI CAN DA 

SIRTI SEZİP CURT KAYANI
TAVLU SÜYDÜ TAYANGANNI

COKDU MUNDA TAŞI,TAVU
CIGILGANDI TÜZDE TAVLU 

BERBERLENİ BURHAN

Hassim Akkay



Cas - qartha qayirilgan
Kunleni koreme men.
Qul, biy dep ayirilgan
Kunleni koreme men.

Bir birge cala caphan
Kunleni koreme men.
It iyesine caphan
Kunleni koreme men.

Abidez almay, namazga
Suelgenca, haqdi ol.
Samga, Kaaba tashaca,
Namisha uzaqdi col.
(Kazim)

*** KESİGİZGE SORUGUZ ***


Murat Bağcı


ERİNE ESEK COLGA ÇIGARGA
İŞNİ BAŞLARGA BİZ ERDE TURUB
BİZ NEK CAŞAYBIZ SORA DUNİYADA
COK ESE BİZDE BİR AŞHI UMUT..

RAZI BOLMAZLA TANIŞLA, TENGLE
KUVANMAY ESEK BİZ CARIK TANGA
CUNÇUVGA TÜŞÜB ÇIRMALGAN KÜNDE
ÇIKMASA HAYIR BİZDEN BİR CANGA..

OZARLA TENGLE, TAB SALAM BERMEY
BETNİ, NAMISNI BİZ ATHAN ESEK
KARTNI, ANANI HATERİN KÖRMEY
BİZ KATILIKGA BEK TARTHAN ESEK..

İYNARLARIMI BİLGEN ADAMLA
BİZNİ SÖZÜBÜZ TUTHUÇSUZ ESE ?
TERSLİK, CANGILIÇ TÜZELMEY KALA
KÖBDEN KÖB BOLUB, OL UÇSUZ ESE...

KİM SANARIKDI, BİR AYTÇI TÜZGE
HARAMLIK BİZNİ KÜÇLEGEN ESE
ZARLIK, TİLÇİLİK CARAŞIB BİZGE
AMAN İNNET COL İŞLEGEN ESE ?.....

(KESİGİZGE SORUGUZ ?????????????)

(Hubiylanı OSMAN 1918-2001)

Kökbörü Ötüken - OSUYAT




BARIGIZGA BARDI SÖZÜM
OSUYAT ETEDİ KAZİM
KIYIN KÜN CAŞAY BİLİRGE
BİLEK BOLUGUZ BİRBİRGE

BİRLİKTE-TİRLİK,BİLİGİZ
BİRBİRİGİZNİ SÜYÜGÜZ
ARUVLUK BOLSUN TİLİGİZ
HATA KÖRMESİN ÜYÜGÜZ

MÖÇÜLANI KAZİM

‎*** BARMAKLA ***



Başha başha bolganlıkga
Barmaklanı bolumları
Başha başha bolganlıkga
Kolda turgan orunları..

Başha tüldü kaysını da
Kesseng, çançsang, açıganı
Başha tüldü har birini
Birsilege carsıganı.....
(Semenlanı AZRET -1924)

APPA BLA CAŞ



BİYİKKE CİBERİP ESİN AKILIN
KART APPA SILADI TAŞNI AKIRIN
MİNGİ TAUNU KÖRÜNDÜ KAR BELGİSİ
DEV CUGUTURNU CARALI TEYRİSİ

ESLEDİ TALADA OTLAGAN ATIN,
CELLEGE ERİŞGEN KUŞNU KANATIN,
KOBAN SUUDA OYNAGAN TAU ÇABAKNI
ÖRÜZMEK KELTİRGEN CULDUZ COMAKNI

<>DEP,AKSAKAL AHSINDI
HAVADAN TEREN SOLUP,TATLIKSINDI
TAŞDAMI TÜŞDEMİ,KÖRÜNDÜ CURTU?
KUMLU CEL APPANI KÖRÜMÜN CUTTU


BERBERLENİ BURHAN

Kökbörü Ötüken



BİZNİ ÇINGIL KAYALA
KOLDA,SIRTDA,TALADA
MİLYON CIL CAŞAYLA
KONAK ÜYGE UŞAYLA

ALADA KONAK BOLUP
KÖP TÖLÜLE KETTİLE
ALA ALAY TURGANLI
KÖP ÖMÜRLE ÖTDÜLE

BİZ DA KETERBİZ BİRDE
TAVLARIBIZ KALIRLA
BİZDEN SONRA KELLİKLE
ANDA CAŞAV SALIRLA

ULLUBAŞLANI AHMADİYA

MUSANI CAŞI

BİZDEN ALGA ÖLGEN TAVLULAGA
ALLAH CENNET BERSİN

ULLUBAŞLADAN

KAÇMAK, NEREYE KADAR-Mehmet KORKMAZOGLU



O kadar güzeldin ki, ulaşılmaz sanmıştım
Peş peşe zincirleme, çok kazalar yapmıştım
Yıllar sonra bir sabah, gafletten uyanmıştım
Sen de bir insanmışsın, ne kadar yanılmıştım…

Yaşadıkça bir insan, her derde düşer olur
Kaçmak nereye kadar, komşun bu beşer olur
Bir gün biter ömürler, gün gelir mahşer olur
Sanma yaptığın hayır, zayi olur, şer olur…

Ta en başından beri, hatalar oldu elbet
Bilemedim dostluğun, bana ne büyük nimet
Geç olsa da doğruyu, anladım ben nihayet
Aşk körlüğüymüş her şey, her ne yaptımsa affet

Kılı kırk yaran Mevla’m; affeder, etmez zulüm
Affedersen dostumsun, değilse yerin gönlüm...
Ben miyim inat, sen mi? Her şey oldu kördüğüm
Helalleşelim dostum, haydi gelmeden ölüm…

Mehmet KORKMAZOGLU, 26.01.2012

BİR KÜÇÜK ADEM



Ankara’da, bir akşamüstü
Yolumuz Kızılay’a düştü.
Aylardan ya Aralık ya Ocak,
Havaya tükürsen, havada donacak.
Koluma girmiş eşim
O vitrin senin, öbürsü benim
Geziyoruz, keyifler o biçim…

Birden ilişiyor gözüme, bir küçük adem
Tutuyor elinde bir deste kalem
Oturmuş bir köşe başına
Ne paltosu var, ne de başında şapka…

Yaklaşıyorum…

Ağbi, diyor, evde hasta yatıyor annem
Tek bunlar kaldı, son on kalem
Tanesi bir lira,
Destesi dokuza olur sana
N’olur, bir tane de olsa alsana…

Kıyamıyorum,
On lira verip, hepsini alıyorum
Haydi, diyorum, doğru evine!
Çok geçe kalmışsın, geçmiş olsun annene…

Kalkıp gidiyor, izliyorum küçük ademi,
Yarı çıplak ayaklarından alamazken kendimi…

Mutluyuz eşimle,
İyilik yaptık ya(!) daha ne…
O hazzın verdiği gazla
Tırmanıyoruz Kocatepe’ye hızla
Beğendik’teyiz, beğendik te beğendik
İki saat içinde, tüm parayı tükettik…


Ayaz çıkmış dışarıda, ısırıkları can yakıyor
Dönüyoruz aynı yoldan, eşim hala vitrinlere bakıyor…

Meşrutiyet’ten geçerken
Avaz avaz bağırıyor, bir küçük adem;
“Ağbiler, ablalar!
Elimde kalan son kalem bunlar!”

Bakıyorum hemen
Aynı köşede, aynı küçük adem
Tutuyor titreyen elleriyle, yine on kalem…

Ne yapmalıydık?
Çok çaresiz kalmıştık.
Kimdi bu zavallı, kimin evladıydı?
Hangi zalim mafyanın kurbanıydı?
Gördüklerim sanki, insanlığın ölüm anıydı…

Yalnız değiliz caddede, kaynıyor ortalık
Herkes kendi keyfinde, dükkanlar kalabalık
Eşimle birbirimize üzgünce bakıştık
Devam ettik Kızılay’a, kalabalığına karıştık…

Hala utanıyorum kendi adıma
Küçük adem gelince aklıma…

Tek tesellim; gençtim, gençlik cehaleti
Fakat burası Ankara; nüfuzluların kenti
Başka gören yok mu dostlar, bu sefaleti
Katli vacip değil mi, kim yaptırıyorsa bu rezaleti…

Mehmet KORKMAZOGLU, 14.01.2012
(Ankara'da 1995-96 kışında bir akşam)

VARDIR BİR HAYIR - Mehmet KORKMAZOGLU


Denizde dalga gibi, vurur durur kıyıya
Bin kez gidip gelirsin, bir tebessüm uğruna
Çünkü peri sanırsın, o da insan aslında
Tövbe etmeye gelmez, mertlik te sökmez aşkta.

Aşkın çeşitleri var, çeşni gibi ortada
Karşılıklı aşk biter, karşılıksız sonsuza
Allah kalbine yazıp, alnına yazmadıysa
Acıtsa da aldırma, vardır bir hayır onda.

Kızma kalbine sakın, aşk mantığa düşmandır
Fani aşkı tatmayan, Ulvî aşka yabandır
Huzur, mutluluk sence, onu andığın andır
Oysa bir bilsen; Allah, şah damardan yakındır.

Güzele aşık olur, derler Ay’ın ondördü
Yer’den öyle olsa da, insan Ay’ı da gördü
Yüzeyi; toz toprak taş, karanlık arka yüzü
Rabbim sana sığındım, Sen bırakma yüzüstü.

Mehmet KORKMAZOGLU, 16.01.2012

MALKAR CHAMLA





Surgunnu cillarinda karachayli bla malkarli konshu cashagandila, bir uyurcha. Bir kish kun tang ertden malkarli kichirip tebregendi-
- Oy karazhayli, oy karazhyli!
- Ne hahay etese tangni atmaga koy, dep tirman etgendi cuku arasinda karachayli.
- Karazhayli, iyneging tutun izhemidi?
- Canim ant etdir, senicha tang athinchi bosh zat aythan kormegenme, nele deyse, iynek tutun ichip kayda korgense, dep kizgandi karachayli.
- Da sora iyneging tutun ichmey ese, halzharing kue turadi, degendi sabir-sabir malkarli.

Tamara Bittirova-- Suklanyu






Suklana jedim anasy bolgannga,
Bireu anasyndan tarykganda,
Kjoljun alalmaj, zhapsaralmaj,
Jegeshchigimi, kjoz zhashlary akganda.

Suklanyuchu jedim bijik jujlege,
Jujsju, kjunsjuz ajlannganda.
Suklanyuchu jedim bashha atalaga,
Zhashauubuz zorlukga bajlannganda

Suklanyuchu jedim zhyrla ajthannga,
Sjozjum zhjuregimde kajnaganda.
Bashha amal tapmaj, kjujle tize,
Zaman ajausuz kyjnaganda.

Jendi unuthanma anadan bashhasyn,
Suklanmajma, hauh dunija - aldaudu.
Zhalan suklanama adam ahshysyna,
Neden da adam bajlyk aldady.

CÜRÜRÜKBÜZ COLUNGDAN-AKGA BICAKSIZ



Sımayıl Semenulu Emmime:

Kıyın colda cürüdüng
Töre bardı alıngdan
Künü keldi tüngüldüng
Namıs ketmet katıngdan

Künça tuvdung halkınga
Carık berding barına
Bulut keldi allınga
Küçü cetmet tıyarga

Söznü sözge begitting
Tavnu taşnı eritting
Söznü suvça köb etting
Kurgag cerni ceşertting

Sözüng boldu tınglattıng
Cırnı cırga uşattıng
Sözüng boldu cılattıng
Okça kirib kanattıng

Közlev(Şavdan) boldung içtile
Tengiz boldung cüzdüle
Seni süymey ösgenle
Ala bizden tüldüle

Tamır attık cangıdan
Karuvlubuz algadan
Cürürükmüz colungdan
Razı bol sen HALKINGDAN
Akga B 24 Ocak 2012

Салам Алейкум телепередача 2000 год

Salam Aleykum Mingi Tav

Ceringi Ariuvluguna

Algiş Boza Ayak

MALKAR CHAMLADAN -Tamara Bittirova





Eki cashagan katin tubep bir birinden hapar soradila.
- Kizihgi nenzha sabiyi bardi?
- Da zetizhigi bardi, zanim.
- Apsinini ua barmidi sabiyi?
- Da bir kazanbash zashi bardi...

"GÖÇ CİNASI"-Levent İTEZ



Bir hikayet eyleyelim erenler
Nazm ile ahvale dikkat çekerim
Sözümü anlasın,halden bilenler
Ne çektimse, hep dilimden çekerim
..
Bilenler biliyor yolum değişmez
İki yakam bir araya kavuşmaz
Açlıktan ölsemde gözüm seğirtmez
Ne uysal koyunum,ne yağ çekerim
...
Eylülden ekime bir ay aşımı
Doğupta, küskünce çattım kaşımı
Anam bile hatırlamaz yaşımı
İlk günden bugüne tasa çekerim
..
Şikayet değildir,yokki bir bende
Milletçe yaşarız, bunu acunda
Dünya bir ucunda,ben bir ucunda
Beş bin yıl gerilmiş,halat çekerim
..
Şehirde tefeci,faiz güç olur
Köyde ağalık var,günün borç olur
Harman vakti buğdayımda harç olur
Sarıkız dün öldü,saban çekerim
..
Buğdayı getirttik Amerikadan
Gübreyi almışız İtalyanlardan
Traktör ne gezer,icarda harman
Kirişi el kurar,yayın çekerim
..
Nettimse olmadı tutmaz hesabı
Ömür böyle çile,hepten tasa mı?
Kasap geçen sene kesti selamı
Bir olta uydurdum,balık çekerim
..
Şehre gidek dendi,atadan emir
Kış boyu iş-güç yok,semir ha semir
Mıknatısım sanki, bunlarda demir
Bin bir türlü afat,bela çekerim
..
Talih ya,devletim memura saydı
Görevim mahpusta,gardiyan oldu
İş dedik,cellatlık başıma kaldı
Sehpanın başında,urgan çekerim
..
Babadan kalma bir birikmiş vardı
Onuda tükettik,canıma değdi
Bıçağın keskini kemiği deldi
Bankadan kredi, nakit çekerim
..
Geçen gün sözleşme bitimi oldu
Sendika satıldı, bize yol verdi
Yokluk kulübeyi meskene saydı
Sabırda erdemmiş,tespih çekerim
..
İlk karda kiremit hurdaya döndü
Bizim çatı elek,kevgire vurdu
Uykusuz geceler, aşina oldu
Vakit şafak vakti,tekbir çekerim
..
Patates taşırdık,kolay iş oldu
Pazarda iş bitti,mevsim kış oldu
Sırtımda kayışın izi yol oldu
Sepet sepet odun,kömür çekerim
..
Şehirler bir alem,bu aklım almaz
Kimisi Allahsız, Rahmeti görmez
Kimi torba sakal secdeye varmaz
Olmadık deyyusun nazın çekerim
..
Burada gariban yatıyor parkta
Kimisi discoda,kimisi barda
Kimi nihaventte,kimi Sâba'da
Bahtımız değişmez,gazel çekerim
..
Parkın hali başka,bilenler bilir
Dışardan geçenler,bizi hor görür
Bazen ekmek için,kavgalar olur
Kulaktan asılıp, nutuk çekerim
..
Kimi gün yorgunum,gahi nadanım
Taş ile inşaat asıl nedenim
Onca yükü taşımadı bedenim
Bulduğum parayla, yakı çekerim
..
İnsanlık kalmamış,nerden duyacak
Hükümet garibe sahip çıkacak
Biride deseki güzel olacak
Bu kadar kelamı,geri çekerim

Levent İTEZ
22.01.2012

ATAMI AMANATI-Mehmet KORKMAZOGLU



Söleşe tebregenme, men va kesi kesime
Kırk cılın ozgan har kim, bulaymıdı ogese

Kişi anglamayt atam, sen meni eştemise
Aytır zatlarım köpdü, eştallık cerdemise

Üy tolusu bir barek, üçge törtge bölündük
Türkiya’ga sıyınmay, başga cerlege köçdük

Allah aytsa endi men, ornalır cer izleyme
Kuvanç tıbırlı bolup, caşarga üydegimle

Şahar taba tebresem, sabiylerim kelmeyle
Kiliysa’ga barrıkma, kişi kalmagant deyle

Hoy toptolu da bolsa, kelining telirmedi :)
Şaharnı koyup hoyga, anam va kelirmedi ?

Alay bir bek tansıkma, karasuvdan içerge
Üybiyçem va koymadı, “hoyum aruvdu” derge

İzmir’dedi bir agam, egeçlerim de bardı
Bek issi boladı dep, kelining unamaydı

Yalova bek aruvdu, caşarga izlegenge
Cüregim da avruydu, alay uzak keterge

Mundan cılla alga sen, katınga çakırganeng
Üç caşıngı koluna, birer çıbık bergeneng

Üçübüz de sındırdık, kuvanıp küçübüzge
Sen va bizge karayeng, ışarıp betibizge

Sora da üç çıbıknı, saldıng atam, can canga
“Sındırıgız” dep bizge, sınadıng sıra bıla

“Kördügüz mü caşlarım, bir bolsagız sınmazsız
Ayrıla tebresegiz, Allah bilir, ongmazsız
Kızla sizge amanat, sak boluguz caşlarım
Endi hayda barıgız, buyedi aytır zatım”

Sabiy bolsam da teyri, ürengenedim köp zat
Allah aytsa sen tınç bol, mendedi ol amanat.

Mehmet KORKMAZOGLU, 21.01.2012

*** AK KİŞTİKÇİK ***



*** AK KİŞTİKÇİK ***
Leylaçıkga
Bizni, bilemisiz siz,
Bardı kiştikçigibiz-
Çille tob kibik akçık
Bir ariuvçuk, bir tabçık...

Ma ol kış kün tuvgandı
Bosagada turgandı
Ketmegendi ol kaçıb,
Üsüne cavgan karçık
Erimeyin kalğandı
Ak, ma o zaman bolgandı...

(Ölmezlanı Muradin)

Levent Itez'DEN



Bu şehr-i Face'nin çivisi çıkmış,
Çekiçler nafile,gürz bulmak gerek
Doğru söyleyene düşman çoğalmış
KÖylerde yetmiyor,il bulmak gerek

İtibar yan gelip ahkam kesende
Slogan savurup,nefret kusanda
Hak,hukuk arama,hakim fizanda
Vicdanı örtecek,tül bulmak gerek

Kimisi onsekiz gençlik çağında
Kimisi yetmişte,yandaş avında
Ne itler tanıdık kurt otağında
Salıp kocatacak, yol bulmak gerek

Ömrünün yarısı, ekran başında
Kalan yarısında, fitne peşinde
Bunlar şeytan görür,anca düşünde
Hayırlı kelamlı,kul bulmak gerek

Darlara çekilmiş,fikirler gördüm
Ekmek bulamayan fakirler gördüm
Mertlere kazılmış çukurlar gördüm
Sayısız kahpeye,zil bulmak gerek

Sanarki; selayı hocalar dinler
Bir şehit duyulsa, elde mendiller
Kopyacı edipler,çakma şairler
Gönülden konuşan,dil bulmak gerek

Güruhun yarısı,aklı belinde
Adama saymamış, halkı ilinde
Belki bir kısmının,sözü dilinde
Bu kadar ateşe,kül bulmak gerek

Bilineni öğretenler,bilmedi
Safkan Oğuz imiş,şüphe kalmadı
Herkes bey'miş meğer,Budun olmadı
Bunca beyzadeye,kul bulmak gerek

Beş tane slogan,üç tane yazı
Beyinler uyuşmuş, kazı ha kazı
Çoğu terkeylemiş,namaz niyazı
Kıbleden ötede, yön bulmak gerek

Hele kimisi var içler acısı
Alt katta kendisi,üstte bacısı
Sanal muhabbette Kadir gecesi
Zulme-firavuna,din bulmak gerek

Meğer varmış burda nice hatipler
Allah desen muhalefet ederler
Beş cümle ezberde,ahkam kesenler
Çatlayan zurnaya,gön bulmak gerek

Kimi ağır abi,sadece anlar
Kimisi beğenir,kimisi mimler
Kendisi anlatır,kendisi dinler
Bu kadar geyiğe,Ren bulmak gerek

Sayısı az ama,mertleri de var
Memleket içeren dertleri de var
Yurdumun güzide kurtları da var
Onlara istisna,çay bulmak gerek

Levent İTEZ
17.01.2012-21.33

Bilal LAYPAN




Tabiğatha tabınñan — börü,
adamğa tabınñan — it.
Hakğa tabınñan — Halk.

Hak colda barmasa adam,
Hak Elin kuramasa-kurmasa millet,
ol bolmasa innet -
malğa buruladı adam,
sürüvge buruladı millet.

Halkdan kalmaydı cuk -
ol bir Allahha etmese kulluk.
Allah aythança caşamağan halk -
duniyadan boladı talk.

Onovun kesi etmegen halk,
cazıvun kesi cazmağan halk -
duniyadan boladı talk.

KRALLANI BAŞCILARINA (2)


Tülkü başcı bogandı
Haparı cok aslannı
Mahluk koymay cıygandı
Bardıradı uşaknı

Çarıkların sildiret
Hını etib koyanga
Tülkü tavuş ettirtet
Eçkilege koylaga

Andan medet umgannı
Ol canından bezdiret
Anga onov sorgannı
Kaya cardan sekirtet

Tınglayıkmı alanla
Tülkü aytgan onovga
Aslan eştib koysava
Naytırıkbız aslanga


Akga B 17 Ocak 2012

KRALLANI BAŞCILARINA(1)



KRALLANI BAŞCILARINA(1)
Taşmakanı iydile.
Cumuş etda kel debda
Karaydıla allına
Bir cıl ozdu kaytmayda

Hapar iygent kumusga
Soluy turat cumuşcu
Karuv cıyat barırga
Kaytır oncıl tolurga

Çoban etib börünü
Küt dedile sürüvnü
Ayırmagant tölünü
Kütmegendi örümnü

Cıpcık habar ciberdi
Çoban bolgan ol börü
Saylab saylab aşaydı
Boşab barat sürüvnü
Akga B 17 Ocak2012

‎*** K Ü N Ü M ***



Buşuvlu künüm
Amalsız künüm
Oy, Muthuz künüm
Karangı künüm...
Anam baradı
Kökte kanatlı
Uçhança
Men da anamdan
Ayrıla turama
Tubanda acaşhança...

..
(Kuçmezlanı Maryam)